• dekra1

 marqs bus   viper 

WYSZUKAJ OGŁOSZENIE

PUBLICYSTYKA

PORADY PRAWNE

ANIMAL GHOST

  • Pipi
    Pipi Mała koteczka poleca się do adopcji jako kotka domowa.
  • Oszukać przeznaczenie
    Oszukać przeznaczenie Ile razy jedna istota niewiele większa od kota może…
  • Klara
    Klara Na tych zdjęciach jest radosna. Jeszcze kilkanaście tygodni temu…

PARTNERZY

jarmark

 

  • alabnowe.gif
  • wegiel.png
sobota, 23 czerwca 2018 19:30

Straceni przy Floriańskiej czekają na pamięć!

W czerwcu minęła 77. rocznica męczeńskiej śmierci 10 mieszkańców Gostynina i gminy gostynińskiej z rąk niemieckiego okupanta przy ulicy Floriańskiej. W dziejach Gostynina jest wiele takich miejsc, które upamiętniają powstania, wojnę polsko-bolszewicką, kampanię wrześniową czy kaźnię.

Takim miejscem jest m.in. plac między ulicą Floriańską a Stefana Wyszyńskiego, gdzie wcześniej znajdowała się boźnica i szkoła żydowska, spalone przez Niemców w 1940 roku. Tam 15 czerwca 1941 roku hitlerowcy dokonali okrutnego mordu na naszych obywatelach, wybierając to właśnie miejsce. Pretekstem było znalezienie w dniu 10 czerwca 1941 roku w okolicach Ciechomic zabitego wachmistrza Valentina Ellera z Austrii, którego miejscem służby byłŁąck. Posłużyło to Niemcom do akcji odwetowej. Aresztowali stu mieszkańców Gostynina, a pięć dni później, 15 czerwca 1941 roku, zgromadzili na placu i wybrali z nich co dziesiątego mężczyznę do rozstrzelania. Do egzekucji przysłano specjalne komando z Włocławka. Obserwatorami byli niemieccy funkcyjni oraz ówczesny burmistrz Anton Leber (w Gostyninie od 1 kwietnia 1940 r. do 30 września 1941 r.).

Ofiarami stali się: Chabasiński Wacław, zamieszkały w Lisicy, Kołodziejczyk Franciszek, lat 41, zamieszkały w Gostyninie przy ulicy Kutnowskiej, Królikowski Jan (ojciec), zamieszkały w Annowie, gmina Rataje, Królikowski Jan (syn), zamieszkały w Annowie, gmina Rataje, Kubicki Stefan, lat 47, zamieszkały w Gostyninie przy ulicy Polnej 13, krewni Lewandowski Kazimierz, lat 31, zamieszkały w Gostyninie przy ulicy Stodólnej i Lewandowski Zygmunt, lat 27, zamieszkały w Gostyninie przy ulicy Stodólnej, Lisowski Jerzy, zamieszkały w Gostyninie przy Alei 5, urzędnik, Małecki Stanisław, zamieszkały w Leśniewicach, Stawicki Marian (błędnie podano Jan), lat 24, zamieszkały w Gostyninie przy ulicy Kutnowskiej. Rok później, 9 maja 1942 r. rozstrzelany został w Kraśnicy jego brat Kazimierz Stawicki mający 32 lata. Zanim zabrzmiała salwa Kazimierz Lewandowski krzyknął: „jeszcze Polska nie zginęła”. Rozległ się wówczas szloch spędzonych tu przymusowo mieszkańców. Ukryty za drewnianym płotem, akcję wybierania mężczyzn do rozstrzelania w napięciu obserwował przez szparę między deskami syn jednego ze stu aresztantów. Odetchnął, gdy się okazało, że ojciec nie został wskazany do zabicia.

Zachowały się zdjęcia z tego zdarzenia wykonane przez Niemców. Widać na nim, jak skazańcy w ostatniej sekundzie życia trzymają się za ręce. To było ich zwycięstwo nad wrogiem. Taką samą akcję, w tym samym dniu, przeprowadzono w Gąbinie. Tam dziesięciu skazanych rozstrzelano publicznie pod murem kościoła. Celem obu akcji było przykładowe zastraszenie Polaków.

Pokrwawione zwłoki gostynińskich ofiar przewieziono na wozie i zakopano w lesie koło wsi Drzewce. Ekshumowanych 17 kwietnia 1945 r. pochowano na cmentarzu parafialnym w Gostyninie. W miejscu pierwszego pochowku jest symboliczny grób, a przy ulicy Floriańskiej umieszczono tablicę pamiątkową z nazwiskami ofiar. Co roku przy okazji rocznic patriotycznych składano w tym miejscu kwiaty i oddawano należny im hołd. W miejscu pierwotnej tablicy stanęła okazała kamienica i tablica zniknęła. Ponownie wróciła w rocznicę mordu zgodnie z umową i życzeniem mieszkańców Gostynina. Tym razem na murze budynku. Tym, którzy mają wątpliwości, czy należy wciąż wracać do przeszłości, przypomnijmy fragment wiersza Krzysztofa Baczyńskiego, żołnierza AK, walczącego w powstaniu warszawskim, spełniającego swój patriotyczny obowiązek. Mając świadomość, że może zginąć, w wierszu „Pokolenie” stawiał pytanie (…) nie wiedząc, czy my karty Iliady rzeźbione ogniem w błyszczącym złocie, czy nam postawią, z litości chociaż, nad grobem krzyż. Czy podobnie pomyślało dziesięciu skazanych przed rozstrzeleniem?

Polacy w kraju usłanym krzyżami, mają szczególny obowiązek pielęgnowania tego, co się zdarzyło, z czego wyrastamy, co było znaczone krwią, bliznami, cierpieniem. Narodowa pamięć jest dobrem najwyższym.

Barbara KONARSKA-PABINIAK

Foto: Repr. Z wydawnictwa KAW - Terror hitlerowski w Polsce, Warszawa 1982.

Poniżej prezentujemy zdjęcia tablicy przed i po remoncie kamienicy.

t1

t

Czytany 1101 razy

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Komentarze  

+4 # bogdan szymczak 2018-06-26
Mojej mamy brat eugieniusz olkiewicz w obocnośći matuli i dziadka,ś.p.zygmunta olkiewicza,że to widział naocznie z okna u józefowiczów.na drugim piętrze,poddach.
Odpowiedz | Odpowiedz z cytatem | Cytować
+7 # gostyniak 2018-06-25
Piękny tekst, niech Pani pisze więcej, Pani Barbaro!
Odpowiedz | Odpowiedz z cytatem | Cytować
+12 # emerytka 2018-06-24
podpisuje się pod tym co napisał Pan Stanisław
Odpowiedz | Odpowiedz z cytatem | Cytować
+14 # Stanisław 2018-06-23
Piękny i pouczający artykuł, przypominający naszą trudną historię. Dobrze że są tacy ludzie jak p.Konarska- Pabiniak. Należy się pani podziękowanie, więcej takich artykułów.Brawo.
Odpowiedz | Odpowiedz z cytatem | Cytować

Dodaj komentarz

GALERIA ZDJĘĆ

NAJNOWSZE KOMENTARZE

Pogoda Gostynin z serwisu
OSKP Lisek
facebook_page_plugin