Jak powinna wyglądać polityka senioralna przyszłości? Jak wykorzystać nowe technologie, aby wspierały, a nie zastępowały człowieka? I przede wszystkim – czego naprawdę potrzebują osoby starsze, aby jak najdłużej żyć zdrowo, aktywnie i samodzielnie?
Na te pytania wspólnie szukali odpowiedzi uczestnicy dwóch warsztatów konsultacyjno-badawczych zorganizowanych w ramach projektu „Srebrna Dolina – nowa generacja polityki senioralnej dla zdrowego starzenia. Living lab innowacji senioralnych, ogólnopolski model recepty społecznej i założenia modelu cyfrowej recepty senioralnej”, realizowanego przez Stowarzyszenie GCR ze środków Programu ASY, Priorytet I.
Pierwsze ze spotkań, skierowane do osób w wieku 60+, odbyło się 3 września 2026 r. w Gostyninie. Drugie zgromadziło opiekunów osób starszych, przedstawicieli organizacji pozarządowych, jednostek samorządu terytorialnego, pomocy społecznej, ochrony zdrowia oraz innych podmiotów działających na rzecz seniorów. Oba warsztaty miały wspólny cel – nie tylko rozmawiać o przyszłości polityki senioralnej, ale przede wszystkim wspólnie ją projektować.
„E-ajowe jest fajowe”, czyli technologia bez obaw
Warsztaty dla seniorów pokazały, że nowe technologie nie muszą być źródłem dystansu czy obaw. Mogą stać się narzędziem wspierającym zdrowie, bezpieczeństwo, aktywność i samodzielność – pod warunkiem że będą projektowane z myślą o rzeczywistych potrzebach użytkowników.
Uczestnicy rozmawiali m.in. o wyzwaniach współczesnej polityki senioralnej, zmianach demograficznych, nowych regulacjach oraz możliwościach wykorzystania sztucznej inteligencji we wspieraniu osób starszych. Ważnym elementem spotkania były również doświadczenia zagraniczne związane z długowiecznością i wykorzystywaniem technologii w opiece i aktywizacji seniorów.
Najwięcej emocji wzbudziły jednak praktyczne demonstracje nowoczesnych rozwiązań technologicznych.
Uczestnicy mogli poznać VR TierOne, wykorzystujący technologię wirtualnej rzeczywistości w terapii i rehabilitacji, aplikację SeniorApp, a także Ambient Care – rozwiązanie wykorzystujące sztuczną inteligencję i czujniki do inteligentnego monitorowania seniora, bez konieczności stosowania kamer czy noszenia opaski.
Zaprezentowano również projekt SilverLink i system SilverGo, związane z rozwojem nowoczesnej, środowiskowej i domowej opieki senioralnej.
Nie chodziło jednak o to, aby przekonać seniorów, że każda nowa technologia jest potrzebna. Wręcz przeciwnie – uczestnicy zostali zaproszeni do krytycznej oceny prezentowanych rozwiązań. Wskazywali, co jest dla nich ważne, czego się obawiają, jakie warunki muszą zostać spełnione, aby mogli zaufać technologii i zdecydować się na jej wykorzystanie.
To właśnie użytkownik znalazł się w centrum rozmowy.
Od technologii do recepty społecznej
Podczas obu warsztatów Mariola Józwiak – Węclewska i prof. Marta Podhorecka szczególną uwagę poświęciły również koncepcji recepty społecznej oraz cyfrowej recepty senioralnej.
Recepta społeczna zakłada lepsze dopasowanie dostępnych aktywności, usług i form wsparcia do indywidualnych potrzeb osoby starszej. Z kolei cyfrowa recepta senioralna ma w przyszłości pomagać w wyborze sprawdzonych i bezpiecznych technologii, umożliwiać ich poznanie i przetestowanie, a także zapewniać wsparcie w ich użytkowaniu.
Uczestnicy dyskutowali m.in. o tym, kto powinien rekomendować konkretne rozwiązania, jak budować zaufanie do technologii, jak zapewnić pomoc w nauce ich obsługi oraz jak w przyszłości można byłoby rozwiązać kwestię dostępu i ewentualnej refundacji kosztów zakupu wybranych rozwiązań.
Nie dla seniorów bez seniorów
Drugie ze spotkań – z udziałem opiekunów, NGO, samorządu, pomocy społecznej i ochrony zdrowia – pozwoliło spojrzeć na te same zagadnienia z perspektywy osób i instytucji, które na co dzień wspierają osoby starsze.
Uczestnicy wskazywali najważniejsze potrzeby seniorów, bariery w dostępie do usług oraz warunki, jakie powinny zostać spełnione, aby nowe rozwiązania rzeczywiście mogły funkcjonować w środowisku lokalnym.
Wspólnie pracowano nad najważniejszym elementem projektu – modelem funkcjonowania Srebrnej Doliny.
Proponowana ścieżka obejmuje:
potrzeba → dobór rozwiązania → aktywność / wsparcie / specjalista / technologia → poznanie i nauka → dalsze korzystanie i wsparcie.
To właśnie uczestnicy warsztatów pomagali odpowiedzieć na pytania: co w tym modelu jest potrzebne, co należy zmienić, czego brakuje i jaka powinna być rola poszczególnych instytucji i organizacji.
Najważniejszy jest głos tych, których rozwiązania dotyczą
Warsztaty były ważnym elementem procesu współprojektowania modelu Srebrnej Doliny. Zebrane opinie, oceny i rekomendacje zostaną wykorzystane w dalszych pracach nad rozwiązaniem, które ma mieć charakter nie tylko lokalny, ale stanowić model możliwy do wykorzystania w innych częściach Polski.
– Nie chcemy tworzyć rozwiązań dla seniorów bez seniorów. Chcemy, aby osoby starsze, ich opiekunowie, samorządy, organizacje społeczne i przedstawiciele różnych instytucji mieli realny wpływ na to, jak będzie wyglądał model Srebrnej Doliny. Dlatego podczas warsztatów nie pytaliśmy wyłącznie „co potrafi technologia?”, ale przede wszystkim „czy rzeczywiście jest potrzebna, komu może pomóc i na jakich warunkach będzie bezpieczna i użyteczna?” – podkreślają organizatorzy.
Szczególne podziękowania kierowane są do Pana Andrzeja Krzewickiego – Starosty Gostynińskiego za obecność i rozpoczęcie warsztatów oraz Pana Grzegorza Geislera – Wicestarosty Gostynińskiego za udział w spotkaniu. Organizatorzy dziękują również pracownikom Starostwa Powiatowego w Gostyninie, dyrekcji i pracownikom Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie, Warsztatów Terapii Zajęciowej oraz Powiatowego Środowiskowego Domu Samopomocy w Gostyninie za pomoc, zaangażowanie i wsparcie w organizacji warsztatów.
Najważniejsze podziękowania należą się jednak seniorom, opiekunom i wszystkim uczestnikom warsztatów za otwartość, aktywność, pytania, uwagi i dzielenie się własnym doświadczeniem.
To właśnie te głosy pokazują, że nowoczesna polityka senioralna nie musi oznaczać wyboru między człowiekiem a technologią.
Przeciwnie – technologia może być narzędziem, które pozwala człowiekowi dłużej zachować samodzielność, bezpieczeństwo i możliwość decydowania o własnym życiu.
Srebrna Dolina nie powstaje zza biurka.
Powstaje w rozmowie. Powstaje z doświadczeń. Powstaje wspólnie z seniorami.
Kolejnym etapem projektu będzie analiza zebranych opinii i rekomendacji, dalsze projektowanie modelu oraz jego późniejsza walidacja.
Projekt „Srebrna Dolina – nowa generacja polityki senioralnej dla zdrowego starzenia. Living lab innowacji senioralnych, ogólnopolski model recepty społecznej i założenia modelu cyfrowej recepty senioralnej” realizowany jest w ramach Rządowego Programu Wieloletniego na rzecz Osób Starszych „Aktywni Seniorzy – ASY” na lata 2026–2030, edycja 2026.
Napisz komentarz
Komentarze